Περιεχόμενα
- Τι κάνει το καθεστώς και τι δεν κάνει
- Ελέγξτε εγκατάσταση και δύο διαφορετικά όρια
- Χαρτογραφήστε πού βρίσκεται κάθε συναλλαγή για σκοπούς ΦΠΑ
- Υπολογίστε κύκλο εργασιών από πράξεις και όχι καταθέσεις
- Ξεχωρίστε τον εγχώριο ΦΠΑ Κύπρου από το διασυνοριακό SME
- Κάντε προηγούμενη κοινοποίηση πριν από ξένη απαλλαγή
- Υποβάλλετε τριμηνιαία αναφορά και παρακολουθείτε τα όρια συνεχώς
- Σχεδιάστε τι θα γίνει όταν πάψει η απαλλαγή
- Υπολογίστε το κόστος ΦΠΑ εισροών πριν επιλέξετε
- Παράδειγμα: μία χώρα πληροί το όριο και άλλη όχι
- Τελικός έλεγχος απόφασης και αρχείο
- Πηγές
Το ενωσιακό καθεστώς ΦΠΑ μικρών επιχειρήσεων μπορεί να απαλλάξει μια επιλέξιμη επιχείρηση από τη χρέωση ΦΠΑ σε καλυπτόμενες συναλλαγές συγκεκριμένων κρατών μελών. Είναι προαιρετικό: τα €100.000 είναι όριο συνολικού ενωσιακού κύκλου εργασιών για τη διασυνοριακή εφαρμογή, όχι γενικό όριο εγγραφής στο ΦΠΑ. Μια κυπριακή επιχείρηση πρέπει επίσης να ελέγξει το εθνικό όριο κάθε χώρας, τον τόπο φορολόγησης και την απώλεια της έκπτωσης ΦΠΑ εισροών.
Τι κάνει το καθεστώς και τι δεν κάνει
Από την 1η Ιανουαρίου 2025, το ευρωπαϊκό πλαίσιο επιτρέπει σε επιλέξιμο υποκείμενο στον φόρο εγκατεστημένο στην ΕΕ να χρησιμοποιεί απαλλαγή ΦΠΑ στο κράτος εγκατάστασης και, μέσω χωριστής διασυνοριακής διαδικασίας, σε επιλεγμένα άλλα κράτη μέλη. Δεν χρεώνει ΦΠΑ για τις συναλλαγές που καλύπτει εγκεκριμένη απαλλαγή. Αντίστοιχα δεν μπορεί να εκπέσει τον ΦΠΑ αγορών που χρησιμοποιούνται για τις απαλλασσόμενες συναλλαγές. Η νομική μορφή δεν καθορίζει μόνη της το δικαίωμα: αυτοεργοδοτούμενοι, ελεύθεροι επαγγελματίες και εταιρείες μπορούν να εξεταστούν εφόσον πληρούν τις προϋποθέσεις.
Για τις καλυπτόμενες συναλλαγές, η διασυνοριακή διαδικασία αντικαθιστά την ανάγκη ξεχωριστής εγγραφής ΦΠΑ στο κράτος όπου ισχύει η απαλλαγή. Δεν εξαφανίζει τον ΦΠΑ άλλων συναλλαγών, δεν αλλάζει τον τόπο παροχής και δεν δίνει αυτομάτως απαλλαγή σε όλη την ΕΕ. Η επιχείρηση κατονομάζει χώρες στην προηγούμενη κοινοποίηση και η αναγνώριση EX πρέπει να επιβεβαιωθεί για καθεμία πριν αρχίσει εκεί η απαλλαγή. Μια εταιρεία κανονικά εγγεγραμμένη για ΦΠΑ στην Κύπρο μπορεί παράλληλα να χρησιμοποιεί το SME για επιλέξιμες συναλλαγές σε άλλο κράτος μέλος.
Αντιμετωπίστε το καθεστώς ως επιλογή για συγκεκριμένες παροχές και συγκεκριμένες δικαιοδοσίες. Η αναγραφή «μικρή επιχείρηση» σε τιμολόγιο δεν ενεργοποιεί μόνη της απαλλαγή. Όποιος έχει αποθέματα στο εξωτερικό, υπηρεσίες, πωλήσεις μέσω πλατφόρμας ή εισαγωγές χρειάζεται χαρτογράφηση ανά συναλλαγή. Η Επιτροπή αναφέρει εξαιρούμενες κατηγορίες, όπως ορισμένες περιστασιακές πράξεις επί ακινήτων και απαλλασσόμενες διασυνοριακές παραδόσεις καινούργιων μεταφορικών μέσων. Ένα κράτος απαλλαγής μπορεί να αποκλείει και πρόσθετες συναλλαγές.
Νομική βάση και οδηγίες: European Commission: VAT rules for small enterprises – SME scheme; European Commission: Cross-border SME scheme, eligibility, reporting and OSS interaction; Council Directive (EU) 2020/285 amending the VAT Directive for small enterprises
Ελέγξτε εγκατάσταση και δύο διαφορετικά όρια
Για το διασυνοριακό καθεστώς, η επιχείρηση πρέπει να είναι εγκατεστημένη σε κράτος μέλος της ΕΕ. Η Επιτροπή θεωρεί κράτος εγκατάστασης εκείνο όπου ασκούνται οι λειτουργίες της κεντρικής διοίκησης. Μια επιχείρηση εκτός ΕΕ δεν αποκτά δικαίωμα μόνο επειδή διαθέτει μόνιμη εγκατάσταση στην Κύπρο. Η μόνιμη εγκατάσταση δεν γίνεται δεύτερο κράτος εγκατάστασης για τους σκοπούς αυτού του καθεστώτος. Επαληθεύστε τα πραγματικά δεδομένα διοίκησης πριν καταθέσετε κυπριακή προηγούμενη κοινοποίηση.
Ο πρώτος οικονομικός έλεγχος είναι ο ετήσιος κύκλος εργασιών σε ολόκληρη την Ένωση: έως €100.000 και στα 27 κράτη μέλη συνολικά, τόσο στο τρέχον όσο και στο προηγούμενο ημερολογιακό έτος. Ο δεύτερος είναι το εθνικό ετήσιο όριο κάθε κράτους όπου ζητείται απαλλαγή, συνήθως επίσης για τρέχον και προηγούμενο έτος ή για δύο προηγούμενα αν το κράτος έχει επιλέξει αυτή τη δυνατότητα. Η ΕΕ επιτρέπει στα κράτη να ορίσουν εθνικό όριο έως €85.000. Αυτό είναι ανώτατο περιθώριο νομοθέτησης, όχι ενιαίο όριο για όλους τους πωλητές.
Για την Κύπρο, η Επιτροπή δημοσιεύει εθνικό όριο €15.600 και αναφέρει ότι δεν υπάρχουν τομεακά όρια. Άλλο κράτος μπορεί να έχει διαφορετικό ή τομεακό όριο. Μια επιχείρηση μπορεί να είναι κάτω από τα €100.000 της ΕΕ αλλά πάνω από το εθνικό όριο μιας χώρας και να εξακολουθεί να πληροί τις προϋποθέσεις σε άλλη. Μπορεί επίσης να υπερβαίνει το κυπριακό εγχώριο όριο και να είναι εγγεγραμμένη στο ΦΠΑ στην Κύπρο, ζητώντας απαλλαγή σε επιλέξιμο ξένο κράτος. Κρατήστε τους δύο ελέγχους σε χωριστές στήλες: τα €100.000 δεν είναι το κυπριακό όριο εγγραφής.
Νομική βάση και οδηγίες: European Commission: VAT rules for small enterprises – SME scheme; European Commission: Cross-border SME scheme, eligibility, reporting and OSS interaction; European Commission: Cyprus SME rules; Cyprus VAT Amendment Law 104(I)/2025
Χαρτογραφήστε πού βρίσκεται κάθε συναλλαγή για σκοπούς ΦΠΑ
Η απαλλαγή έχει σημασία μόνο στο κράτος στο οποίο βρίσκεται η συναλλαγή για σκοπούς ΦΠΑ. Η διεύθυνση χρέωσης, το νόμισμα της κάρτας ή η γλώσσα της ιστοσελίδας δεν καθορίζουν από μόνα τους αυτόν τον τόπο. Προηγούνται οι συνήθεις κανόνες τόπου παράδοσης ή παροχής. Οι επεξηγηματικές σημειώσεις της Επιτροπής διακρίνουν πωλήσεις εξ αποστάσεως αγαθών προς καταναλωτές που βρίσκονται στο κράτος προορισμού από συναλλαγές που βρίσκονται στο κράτος του πωλητή. Το χωριστό ενωσιακό όριο €10.000 για ορισμένες διασυνοριακές πωλήσεις B2C και επιλογή φορολόγησης στον προορισμό μπορούν να επηρεάσουν τον τόπο· δεν είναι το όριο SME των €100.000.
Φτιάξτε πίνακα με αγαθά, υπηρεσίες, είδος πελάτη και τρόπο πώλησης. Ρωτήστε αν ο αγοραστής είναι καταναλωτής ή υποκείμενος σε ΦΠΑ, από πού ξεκινούν και πού φτάνουν τα αγαθά, αν μια υπηρεσία έχει ειδικό κανόνα τόπου και αν η πλατφόρμα θεωρείται ο προμηθευτής. Έπειτα προσδιορίστε πού θα οφειλόταν ΦΠΑ χωρίς απαλλαγή SME. Μόνο τότε ελέγξτε αν το συγκεκριμένο κράτος εφαρμόζει το καθεστώς για τη συγκεκριμένη συναλλαγή και αν υπάρχει επιβεβαίωση EX.
Μην θεωρείτε ότι κάθε εξαγωγή, πράξη μηδενικού συντελεστή ή υπηρεσία αντιστροφής χρέωσης μετατρέπεται σε απαλλασσόμενη πράξη SME. Κάποιες συναλλαγές εξαιρούνται, ενώ άλλες έχουν ήδη διαφορετική μεταχείριση στο κανονικό σύστημα. Η ταξινόμηση επηρεάζει επίσης την αναφορά κύκλου εργασιών και την έκπτωση ΦΠΑ εισροών. Επιχείρηση με πωλήσεις αγαθών σε καταναλωτές και επαγγελματικές υπηρεσίες στο εξωτερικό χρειάζεται έλεγχο κάθε ροής πριν αλλάξει τιμολόγια ή ρυθμίσεις φόρου στο ηλεκτρονικό κατάστημα.
Νομική βάση και οδηγίες: European Commission: VAT rules for small enterprises – SME scheme; European Commission: Cross-border SME scheme, eligibility, reporting and OSS interaction; European Commission: Explanatory Notes on the SME scheme
Υπολογίστε κύκλο εργασιών από πράξεις και όχι καταθέσεις
Το ενωσιακό όριο €100.000 περιλαμβάνει τον σχετικό ετήσιο κύκλο εργασιών σε όλα τα κράτη μέλη, όχι μόνο στα κράτη όπου η επιχείρηση ζητεί απαλλαγή. Ένας κυπριακός πωλητής με πελάτες στην Κύπρο, στη Γερμανία και αλλού πρέπει να εξετάσει το σύνολο των σχετικών ενωσιακών πωλήσεων, ακόμη κι αν θέλει SME μόνο στη Γερμανία. Η Επιτροπή απαιτεί ανάλυση ανά κράτος μέλος στην προηγούμενη κοινοποίηση και στην τριμηνιαία αναφορά. Όταν δεν υπάρχει δραστηριότητα σε ένα κράτος κατά την περίοδο αναφοράς, δηλώνεται μηδέν.
Ο κυπριακός τροποποιητικός νόμος 104(Ι)/2025 ορίζει τον ενωσιακό ετήσιο κύκλο εργασιών χωρίς ΦΠΑ και αναφέρει τι περιλαμβάνεται: πράξεις που θα φορολογούνταν χωρίς την απαλλαγή, πράξεις μηδενικού συντελεστή, εξαγωγές, ενδοκοινοτικές παραδόσεις και ορισμένες συναλλαγές ακινήτων ή χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, αν δεν είναι παρεπόμενες. Δεν συνυπολογίζεται η διάθεση ενσώματων ή άυλων επενδυτικών αγαθών της επιχείρησης. Η πράξη είναι πιο ακριβής από το άθροισμα τραπεζικών καταθέσεων ή μόνο του ΦΠΑ που χρεώθηκε. Τεκμηριώστε πώς επηρεάζουν τα ποσά τυχόν επιστροφές και πιστωτικά.
Για τους ελέγχους SME χρησιμοποιούνται ημερολογιακά έτη. Τηρείτε μητρώο με ημερομηνία συναλλαγής, αρμόδιο κράτος, χαρακτηρισμό ΦΠΑ και αξία χωρίς ΦΠΑ, συμφωνημένο με τα λογιστικά βιβλία. Αν άλλο κράτος έχει τομεακά όρια, δώστε την ανάλυση δραστηριότητας που ζητά ώστε η αρμόδια αρχή να καθορίσει το κατάλληλο όριο. Μην επινοείτε κοινό όριο για όλες τις δραστηριότητες. Προβλέψτε και την ανάπτυξη μέσα στο έτος, επειδή η απαλλαγή μπορεί να λήξει πριν τελειώσει η χρονιά.
Νομική βάση και οδηγίες: European Commission: Cross-border SME scheme, eligibility, reporting and OSS interaction; Cyprus VAT Amendment Law 104(I)/2025; European Commission: Explanatory Notes on the SME scheme
Ξεχωρίστε τον εγχώριο ΦΠΑ Κύπρου από το διασυνοριακό SME
Η σελίδα της Επιτροπής για την Κύπρο αναφέρει ότι δεν λειτουργεί ξεχωριστή σύνθετη εγχώρια διαδικασία SME: επιχειρήσεις κάτω από το όριο εγχώριας εγγραφής ΦΠΑ δεν υποχρεούνται να εγγραφούν μόνο εξαιτίας αυτού του κύκλου εργασιών, αν και μπορούν να επιλέξουν εθελοντική εγγραφή όπου ενδείκνυται. Το δημοσιευμένο εθνικό ετήσιο όριο είναι €15.600. Δεν είναι το ενωσιακό όριο των €100.000 που ελέγχεται στη διασυνοριακή εφαρμογή. Ελέγξτε παρ’ όλα αυτά άλλους κυπριακούς λόγους εγγραφής, μη καλυπτόμενες πράξεις και τους συνήθεις εγχώριους κανόνες.
Υποθέστε ότι κυπριακή επιχείρηση είναι ήδη εγγεγραμμένη για ΦΠΑ επειδή ο εγχώριος φορολογητέος κύκλος εργασιών της ξεπέρασε τα €15.600. Αυτό από μόνο του δεν εμποδίζει αίτηση απαλλαγής σε άλλο κράτος, εφόσον ο ενωσιακός ετήσιος κύκλος παραμένει κάτω από €100.000 και πληρούνται οι κανόνες του προορισμού και της συναλλαγής. Η Κύπρος είναι το κράτος εγκατάστασης που χειρίζεται προηγούμενη κοινοποίηση, ταυτοποίηση EX και τριμηνιαία αναφορά SME. Για πράξεις εκτός καθεστώτος μπορεί να εξακολουθούν να απαιτούνται κανονικές κυπριακές δηλώσεις ΦΠΑ.
Αντίστροφα, κύκλος εργασιών κάτω από €15.600 στην Κύπρο δεν χορηγεί αυτομάτως απαλλαγή στη Γερμανία, στην Ολλανδία ή αλλού. Ελέγξτε τους κανόνες του κράτους στο οποίο βρίσκεται η πράξη και περιμένετε την επιβεβαίωση EX. Η Επιτροπή αναφέρει ότι η Κύπρος δεν παρέχει μεταβατική περίοδο όταν ξεπεραστεί το κυπριακό εθνικό ετήσιο όριο μέσα στο τρέχον ημερολογιακό έτος. Αν χρησιμοποιείται κυπριακή απαλλαγή, εξετάστε άμεσα τη συνέπεια για την πράξη υπέρβασης, όχι στην επόμενη τριμηνία.
Νομική βάση και οδηγίες: European Commission: Cross-border SME scheme, eligibility, reporting and OSS interaction; European Commission: Cyprus SME rules; Cyprus VAT Amendment Law 104(I)/2025
Κάντε προηγούμενη κοινοποίηση πριν από ξένη απαλλαγή
Επιχείρηση εγκατεστημένη στην Κύπρο ζητεί διασυνοριακή συμμετοχή με προηγούμενη κοινοποίηση στο κράτος εγκατάστασης μέσω της πλατφόρμας SME-SS του Τμήματος Φορολογίας. Δηλώνει επωνυμία, δραστηριότητα, νομική μορφή και διεύθυνση, επιλέγει τα κράτη όπου ζητεί απαλλαγή και αναλύει κύκλο εργασιών στην Κύπρο και σε κάθε άλλο κράτος για τις απαιτούμενες τρέχουσες και προηγούμενες ημερολογιακές περιόδους. Αν υπάρχει ήδη αριθμός ΦΠΑ σε κράτος προορισμού, γνωστοποιείται. Για προσθήκη άλλου κράτους αργότερα χρειάζεται επικαιροποίηση και όχι υπόθεση αναδρομικής κάλυψης.
Το κράτος εγκατάστασης ελέγχει την επιλεξιμότητα και επικοινωνεί με τα κράτη απαλλαγής. Η κανονική διαδικασία αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός 35 εργάσιμων ημερών από την παραλαβή της κοινοποίησης, αν και μπορεί να διαρκέσει περισσότερο για ελέγχους πρόληψης φοροδιαφυγής. Η απαλλαγή αρχίζει από την ημερομηνία κατά την οποία η Κύπρος χορηγεί ή επιβεβαιώνει τον αριθμό EX για το επιλεγμένο κράτος, όχι από την ημερομηνία αποστολής της αίτησης στον λογιστή. Μέχρι τότε συνεχίζεται η συνήθης εφαρμοστέα μεταχείριση τιμολόγησης και ΦΠΑ.
Το επίθημα EX είναι ταυτοποίηση του συγκεκριμένου καθεστώτος· οι επεξηγηματικές σημειώσεις της Επιτροπής διευκρινίζουν ότι δεν αποτελεί κανονικό αριθμό μητρώου ΦΠΑ καθαυτό. Κρατήστε την επιβεβαίωση, τις εγκεκριμένες χώρες και τις ημερομηνίες ισχύος σε ελεγχόμενο αρχείο φορολογικών ρυθμίσεων. Μη βάζετε τον αριθμό EX σε πεδίο συμβατικού VAT ID σαν να αποδεικνύει από μόνος του εγγραφή ή αντίστροφη χρέωση. Αν το λογισμικό ηλεκτρονικού καταστήματος υποστηρίζει μόνο ένα προφίλ φόρου, δοκιμάστε χωριστά απαλλασσόμενες και μη απαλλασσόμενες χώρες.
Νομική βάση και οδηγίες: European Commission: Cross-border SME scheme, eligibility, reporting and OSS interaction; European Commission: Cyprus SME rules; Cyprus VAT Amendment Law 104(I)/2025; European Commission: Explanatory Notes on the SME scheme
Υποβάλλετε τριμηνιαία αναφορά και παρακολουθείτε τα όρια συνεχώς
Το διασυνοριακό καθεστώς απαιτεί μία τριμηνιαία αναφορά μέσω της κυπριακής πλατφόρμας SME-SS. Είναι αναφορά κύκλου εργασιών, όχι ενιαία δήλωση που εκπληρώνει κάθε άλλη υποχρέωση ΦΠΑ. Σύμφωνα με την Επιτροπή, περιέχει ποσά για όλα τα 27 κράτη μέλη, ακόμη και μηδενικά όπου δεν υπήρξε δραστηριότητα, ανεξαρτήτως του αν χρησιμοποιείται εκεί η απαλλαγή. Η Κύπρος ζητεί ποσά σε ευρώ. Το Τμήμα Φορολογίας δίνει τις προθεσμίες: Ιανουάριος–Μάρτιος έως 30 Απριλίου, Απρίλιος–Ιούνιος έως 31 Ιουλίου, Ιούλιος–Σεπτέμβριος έως 31 Οκτωβρίου και Οκτώβριος–Δεκέμβριος έως 31 Ιανουαρίου του επόμενου έτους.
Το Τμήμα Φορολογίας δηλώνει ρητά ότι αν η τελευταία ημέρα είναι Σαββατοκύριακο ή αργία η προθεσμία δεν μετατίθεται στην επόμενη εργάσιμη. Βάλτε νωρίτερη εσωτερική ημερομηνία. Συμφωνήστε την αναφορά SME με βιβλία, τυχόν κανονικές κυπριακές δηλώσεις ΦΠΑ και δηλώσεις OSS, επειδή καλύπτουν διαφορετικές πράξεις. Η Επιτροπή εξηγεί ότι ήδη υποβληθείσα τριμηνιαία αναφορά μπορεί γενικά να διορθωθεί με νέα υποβολή μέσα σε τρία χρόνια, η οποία αντικαθιστά την προηγούμενη.
Το ημερολόγιο τριμηνιών δεν αρκεί για έλεγχο ορίων. Παρακολουθείτε εντός του έτους τον ενωσιακό και κάθε εθνικό κύκλο καθώς εκδίδονται τιμολόγια ή πιστωτικά. Ο νόμος 104(Ι)/2025 απαιτεί από κυπριακά εγκατεστημένο συμμετέχοντα που ξεπερνά τα €100.000 στην ΕΕ να ενημερώσει τον Έφορο Φορολογίας εντός 15 εργάσιμων ημερών και να δώσει τις πωλήσεις της τρέχουσας τριμηνίας έως την ημέρα υπέρβασης. Η διασυνοριακή απαλλαγή παύει όταν ξεπεραστεί το ενωσιακό όριο· μην συνεχίσετε απαλλασσόμενα τιμολόγια μέχρι την επόμενη τριμηνιαία δήλωση.
Νομική βάση και οδηγίες: European Commission: Cross-border SME scheme, eligibility, reporting and OSS interaction; Cyprus VAT Amendment Law 104(I)/2025; Cyprus Tax Department: Special Scheme for Small Enterprises (SME-SS)
Σχεδιάστε τι θα γίνει όταν πάψει η απαλλαγή
Αν ο ενωσιακός ετήσιος κύκλος υπερβεί τα €100.000, η Επιτροπή αναφέρει αποκλεισμό από τη διασυνοριακή εφαρμογή στα κράτη απαλλαγής. Η εγχώρια μεταχείριση στο κράτος εγκατάστασης μπορεί να συνεχίσει μόνο αν πληροί τις δικές της προϋποθέσεις. Αν ξεπεραστεί μόνο εθνικό όριο, η απώλεια μπορεί να περιοριστεί στο συγκεκριμένο κράτος, όσο πληρούται το ενωσιακό όριο. Μερικές χώρες επιτρέπουν μεταβατική υπέρβαση πάνω από το εθνικό τους όριο. Η Κύπρος δεν δίνει τέτοια περίοδο πάνω από το δικό της όριο €15.600, σύμφωνα με τη δημοσιευμένη σελίδα της Επιτροπής. Μην θεωρείτε ότι ισχύουν αυτομάτως εκεί τα ευρωπαϊκά παραδείγματα ανοχής 10% ή 25%.
Η υπέρβαση αλλάζει τη μεταχείριση από τη νομικά κρίσιμη συναλλαγή, όχι απλώς από τον επόμενο λογιστικό μήνα. Ελέγξτε αμέσως ανοικτές παραγγελίες, τη συναλλαγή υπέρβασης, το νέο λεκτικό τιμολογίου, τον υπολογισμό φόρου και τυχόν εγγραφή ή δήλωση OSS στο επηρεαζόμενο κράτος. Η Επιτροπή αναφέρει περιόδους αποκλεισμού μετά από ορισμένες περιπτώσεις απώλειας επιλεξιμότητας και διαφορετικές ημερομηνίες σε εθελοντική αποχώρηση. Μη συγχέετε την αποχώρηση με την απώλεια λόγω ορίου.
Για φορολογητέες πράξεις που δεν καλύπτονται πλέον μπορεί να απαιτείται κανονική εγγραφή ή το ενωσιακό OSS. Τα καθεστώτα SME και OSS μπορούν να συνυπάρχουν για διαφορετικά κράτη, όχι όμως να εφαρμόζονται ταυτόχρονα στις ίδιες πράξεις της ίδιας χώρας. Η Επιτροπή αναφέρει επίσης ότι SME και IOSS είναι ασύμβατα. Επιχείρηση εισαγωγικού ηλεκτρονικού εμπορίου δεν πρέπει να προσθέσει απλώς την ένδειξη SME σε υπάρχουσα διαδικασία IOSS. Χαρτογραφήστε πραγματικές ροές και δικαιοδοσίες πριν αλλάξετε συστήματα.
Νομική βάση και οδηγίες: European Commission: Cross-border SME scheme, eligibility, reporting and OSS interaction; European Commission: Cyprus SME rules; European Commission: Explanatory Notes on the SME scheme
Υπολογίστε το κόστος ΦΠΑ εισροών πριν επιλέξετε
Η απαλλαγή δεν είναι αυτομάτως οικονομικό όφελος. Δεν χρεώνεται ΦΠΑ στις απαλλασσόμενες πωλήσεις, αλλά αγορές που χρησιμοποιούνται για αυτές δεν δημιουργούν δικαίωμα έκπτωσης ΦΠΑ εισροών. Πωλητής σε ιδιώτες μπορεί να προσφέρει ελκυστικότερη τελική τιμή. Αν όμως αγοράζει σημαντικό απόθεμα, λογισμικό, διαφήμιση ή επαγγελματικές υπηρεσίες με ΦΠΑ, ο μη εκπεστέος φόρος μπορεί να μειώσει το περιθώριο. Στο κανονικό καθεστώς ενδέχεται να υπάρχει έκπτωση ΦΠΑ για φορολογητέες πράξεις υπό τις δικές του προϋποθέσεις. Συγκρίνετε πραγματικά οικονομικά στοιχεία και όχι μόνο την ετικέτα «χωρίς ΦΠΑ».
Υποθετικό παράδειγμα: αγαθά και υπηρεσίες που χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για απαλλασσόμενες ξένες πωλήσεις SME κοστίζουν €8.000 πριν από κυπριακό ΦΠΑ 19%. Ο ΦΠΑ εισροών €1.520 θα αποτελούσε κανονικά κόστος αν οι δαπάνες αποδίδονται στις απαλλασσόμενες πράξεις. Δεν είναι γενικός κανόνας για κάθε αγορά: τόπος προμηθευτή, συντελεστής, εισαγωγές και πραγματική χρήση μπορεί να αλλάζουν την ανάλυση. Αν υπάρχουν παράλληλα φορολογητέες κυπριακές πωλήσεις, επιμερίζονται κοινές δαπάνες. Οι σημειώσεις της Επιτροπής δίνουν παραδείγματα έκπτωσης για φορολογητέα δραστηριότητα και μη έκπτωσης για απαλλασσόμενη.
Φτιάξτε για κάθε χώρα δύο στήλες πρόβλεψης: τελική τιμή πελάτη, ΦΠΑ που θα χρεωνόταν στο κανονικό καθεστώς, ανακτήσιμος ΦΠΑ αγορών, διαχειριστικό κόστος και μικτό περιθώριο έναντι της επιλογής SME. Συμπεριλάβετε τον κίνδυνο λήξης της απαλλαγής μέσα στο έτος. Επιχείρηση με κυρίως πελάτες εγγεγραμμένους στο ΦΠΑ μπορεί να έχει μικρότερο πλεονέκτημα τιμής, επειδή εκείνοι ίσως εκπίπτουν τον χρεωμένο φόρο. Τεκμηριώστε την επιλογή με λογιστή βάσει πραγματικής αλυσίδας και χρήσης δαπανών.
Νομική βάση και οδηγίες: European Commission: VAT rules for small enterprises – SME scheme; European Commission: Explanatory Notes on the SME scheme; Cyprus Tax Department: VAT rates (standard rate 19%)
Παράδειγμα: μία χώρα πληροί το όριο και άλλη όχι
Υποθέστε κυπριακή εταιρεία με σχετικό ενωσιακό κύκλο €82.000 το προηγούμενο ημερολογιακό έτος και €68.000 έως τώρα στο τρέχον. Η κυπριακή δραστηριότητά της απαιτεί ήδη κανονική εγγραφή στο εγχώριο ΦΠΑ. Θέλει απαλλαγή για πωλήσεις σε ιδιώτες που βρίσκονται για σκοπούς ΦΠΑ στο κράτος Α και στο κράτος Β. Υποθέστε ότι το εθνικό όριο του Α είναι €25.000 και η εταιρεία είχε εκεί €20.000 πέρσι και €18.000 φέτος. Το όριο του Β ας είναι €30.000, αλλά οι φετινές πωλήσεις εκεί είναι ήδη €32.000. Τα κράτη και τα όρια είναι επινοημένα για το παράδειγμα, όχι ισχυρισμός για ισχύον ξένο δίκαιο.
Το ενωσιακό όριο πληρούται και στα δύο έτη. Το εθνικό όριο του Α επίσης πληρούται, επομένως αίτηση SME μπορεί να είναι δυνατή αν πληρούνται οι κανόνες των πράξεων και οι υπόλοιπες προϋποθέσεις. Στο Β αποτυγχάνει ο εθνικός έλεγχος του τρέχοντος έτους. Οι πωλήσεις εκεί δεν απαλλάσσονται μόνο επειδή ο ενωσιακός κύκλος είναι κάτω από €100.000. Η κυπριακή εγγραφή ΦΠΑ δεν εμποδίζει την αίτηση για το Α. Η εταιρεία ζητεί το Α μέσω SME-SS, περιμένει την επιβεβαίωση EX και ρυθμίζει χωριστά πωλήσεις προς Α και Β.
Αν αργότερα προστεθούν €33.000 σχετικού ενωσιακού κύκλου στο ίδιο έτος, το σύνολο γίνεται €101.000 και η διασυνοριακή θέση αλλάζει. Δεν επιτρέπεται να περιμένει κανείς την επόμενη τριμηνιαία αναφορά για να το αντιληφθεί. Το παράδειγμα αφήνει ανοιχτούς πραγματικούς συντελεστές, ειδικούς κανόνες τόπου παροχής και εθνικές διαδικασίες· ελέγχονται στις αληθινές συναλλαγές. Φυλάξτε χρονολογημένο πίνακα χωρών με πηγή ορίου, παλιό και τρέχον κύκλο, ημερομηνία έγκρισης και μεταχείριση κάθε ροής.
Νομική βάση και οδηγίες: European Commission: VAT rules for small enterprises – SME scheme; European Commission: Cross-border SME scheme, eligibility, reporting and OSS interaction; European Commission: Cyprus SME rules
Τελικός έλεγχος απόφασης και αρχείο
Πριν από αίτηση, επιβεβαιώστε εγκατάσταση στην ΕΕ, καταγράψτε όλες τις συναλλαγές εντός της Ένωσης, καθορίστε τον τόπο ΦΠΑ για καθεμία και υπολογίστε τον ενωσιακό κύκλο για τρέχον και προηγούμενο ημερολογιακό έτος. Έπειτα εξετάστε εθνικό και τυχόν τομεακό όριο, πρόσθετη απαίτηση προηγούμενων ετών και εξαιρούμενες πράξεις σε κάθε χώρα. Αποφασίστε αν θα παραμείνετε στο κανονικό κυπριακό καθεστώς. Υπολογίστε κόστος ΦΠΑ εισροών, διαδικασία τιμολόγησης και σχέση με OSS. Υποβάλετε κοινοποίηση μόνο όταν ο πίνακας χωρών συμφωνεί με τα βιβλία.
Φυλάξτε υποβολή SME-SS, επιβεβαίωση EX και ημερομηνία έναρξης, κατάλογο χωρών, πηγή κάθε ορίου, υπολογισμό ανά συναλλαγή και τριμηνιαίες αναφορές. Κρατήστε χωριστές αποδείξεις για πωλήσεις εκτός απαλλαγής. Παρακολουθείτε τον συνολικό ενωσιακό και κάθε εθνικό κύκλο μέσα στον μήνα, όχι μόνο στο τέλος του τριμήνου, και ορίστε πρόσωπο υπεύθυνο για άμεση αντίδραση σε υπέρβαση. Το ημερολόγιο πρέπει να λαμβάνει υπόψη ότι στην Κύπρο αργίες και Σαββατοκύριακα δεν παρατείνουν την προθεσμία SME.
Ελέγχετε ξανά τις σελίδες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Τμήματος Φορολογίας επειδή εθνικά όρια και διαδικασίες μπορεί να αλλάξουν. Ένας προσομοιωτής βοηθά ως αρχικό φίλτρο, αλλά δεν αντικαθιστά τον χαρακτηρισμό πραγματικών πράξεων, τη φορολογική μεταχείριση ή την ανάλυση ΦΠΑ εισροών. Για μικτές υπηρεσίες, απόθεμα στο εξωτερικό, εισαγωγές, πλατφόρμες ή οριακό κύκλο ζητήστε εξειδικευμένη αξιολόγηση πριν αλλάξετε τιμές και τιμολόγια.
Νομική βάση και οδηγίες: European Commission: VAT rules for small enterprises – SME scheme; European Commission: Cross-border SME scheme, eligibility, reporting and OSS interaction; European Commission: Cyprus SME rules; Cyprus VAT Amendment Law 104(I)/2025; Cyprus Tax Department: Special Scheme for Small Enterprises (SME-SS)
Πρωτογενείς πηγές και πεδίο εφαρμογής
Έλεγχος πηγών: 16 Νοεμβρίου 2026. Ο οδηγός αφορά την Κυπριακή Δημοκρατία. Τα παραδείγματα είναι υποθετικά και δεν αποτελούν υποθέσεις πελατών. Ελέγξτε τις ισχύουσες επίσημες απαιτήσεις πριν από κάθε υποβολή.
- European Commission: VAT rules for small enterprises – SME scheme
- European Commission: Cross-border SME scheme, eligibility, reporting and OSS interaction
- European Commission: Cyprus SME rules
- Cyprus VAT Amendment Law 104(I)/2025
- Cyprus Tax Department: Special Scheme for Small Enterprises (SME-SS)
- European Commission: Explanatory Notes on the SME scheme
- Council Directive (EU) 2020/285 amending the VAT Directive for small enterprises
- Cyprus Tax Department: VAT rates (standard rate 19%)
Συχνές ερωτήσεις
Είναι τα €100.000 το όριο εγγραφής ΦΠΑ στην Κύπρο;
Μπορεί εταιρεία εγγεγραμμένη για ΦΠΑ στην Κύπρο να χρησιμοποιήσει SME στο εξωτερικό;
Από πότε σταματά η χρέωση ΦΠΑ στη χώρα προορισμού;
Αναφέρουμε μόνο πωλήσεις στις χώρες όπου χρησιμοποιούμε απαλλαγή;
Εκπίπτει ο ΦΠΑ αγορών για απαλλασσόμενες πωλήσεις SME;
Αντικαθιστά το SME το OSS;
Τι γίνεται αν ξεπεράσουμε τα €100.000 στην ΕΕ;
Επιτρέπει η Κύπρος περιθώριο πάνω από €15.600;
Συντάχθηκε με υποστήριξη τεχνητής νοημοσύνης βάσει των συνδεδεμένων πρωτογενών πηγών. Δεν δηλώνεται ατομικός έλεγχος από επαγγελματία. Γενικές πληροφορίες, όχι νομική ή φορολογική συμβουλή. Συντακτική πολιτική
Χρειάζεστε εξατομικευμένη καθοδήγηση;
Ζητήστε δωρεάν συμβουλευτική συνάντηση. Η Zeno συντονίζει ανεξάρτητους δικηγόρους με άδεια στην Κύπρο και λογιστές με άδεια ΣΕΛΚ. Θα σας απαντήσουμε με προτεινόμενη ώρα επικοινωνίας.
Ζητήστε δωρεάν συνάντηση