Περιεχόμενα
- Ποιοι κανόνες ισχύουν;
- Γραπτοί όροι και ΕΡΓΑΝΗ
- Κατώτατος μισθός το 2026
- Δοκιμαστική περίοδος
- Χρόνος εργασίας και ανάπαυση
- Ετήσια, ασθενείας και γονικές άδειες
- Προθεσμίες προειδοποίησης
- Νόμιμοι λόγοι τερματισμού
- Πλεονασμός και αποζημίωση
- Διαφάνεια αμοιβών στην ΕΕ
- Προστασία πληροφοριοδοτών
- Δικαστήριο Εργατικών Διαφορών
Η πρόσληψη στην Κύπρο δεν είναι μόνο μια συμφωνία για μισθό και καθήκοντα. Ο εργοδότης πρέπει να συνδυάσει κανόνες για την ενημέρωση του εργαζομένου, τη μισθοδοσία, την ανάπαυση, την άδεια και τον τερματισμό, ενώ ορισμένα ζητήματα εξαρτώνται από τον κλάδο ή από συλλογική σύμβαση που πράγματι εφαρμόζεται. Αυτός ο οδηγός απευθύνεται σε εταιρεία που ήδη λειτουργεί και θέλει να οργανώσει τους εργασιακούς της φακέλους με βάση το ισχύον πλαίσιο του 2026.
Οι ημερομηνίες και τα ποσά παρακάτω ελέγχθηκαν στις 20 Νοεμβρίου 2026. Οι υποχρεώσεις μπορεί να αλλάξουν με νέο διάταγμα ή νομοθέτημα. Για κάθε συγκεκριμένη πρόσληψη, απόλυση ή διαφορά, ελέγξτε το εφαρμοστέο κείμενο και τις περιστάσεις πριν ενεργήσετε. Η ενότητα για τη διαφάνεια αμοιβών διαχωρίζει συνειδητά την ευρωπαϊκή Οδηγία από τις κυπριακές διατάξεις που έχουν πράγματι τεθεί σε ισχύ.
Ποιοι κανόνες συνθέτουν το εργατικό δίκαιο στην Κύπρο;
Η βάση είναι κυπριακοί νόμοι και διατάγματα: ο περί Τερματισμού Απασχολήσεως Νόμος 24/1967, ο νόμος για την ετήσια άδεια με απολαβές, η νομοθεσία για την προστασία της μητρότητας, ο περί Οργάνωσης του Χρόνου Εργασίας Νόμος και ο νόμος 25(Ι)/2023 περί Διαφανών και Προβλέψιμων Όρων Εργασίας. Κάθε νομοθέτημα απαντά σε διαφορετικό ερώτημα. Η προειδοποίηση απόλυσης, για παράδειγμα, δεν υποκαθιστά την αξιολόγηση του λόγου της απόλυσης ούτε την καταβολή της άδειας που έχει ήδη αποκτηθεί.
Ένα δεύτερο στρώμα είναι το ευρωπαϊκό δίκαιο, το οποίο σε πολλές περιπτώσεις εφαρμόζεται μέσω κυπριακών πράξεων. Ένα τρίτο είναι η ατομική συμφωνία και τυχόν συλλογική σύμβαση που δεσμεύει τη συγκεκριμένη σχέση. Ο Κώδικας Βιομηχανικών Σχέσεων δεν καθιστά αυτομάτως δεσμευτική κάθε κλαδική συλλογική σύμβαση για εργοδότη που δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος. Κλαδικοί νόμοι ή διατάγματα όμως μπορούν να επιβάλλουν ειδικούς όρους. Καταγράψτε ποια πηγή δικαίου χρησιμοποιείτε για κάθε παροχή. Τμήμα Εργασιακών Σχέσεων, συλλογικές συμβάσεις
Αν ιδρύετε πρώτα εταιρεία, ο ελληνικός μας οδηγός για σύσταση κυπριακής εταιρείας καλύπτει τα εταιρικά βήματα. Για την πρώτη πρόσληψη απαιτείται ξεχωριστός έλεγχος εργοδοτικής εγγραφής, ασφαλίσεων, μισθοδοσίας και πρακτικής λειτουργίας. Η ύπαρξη εταιρείας από μόνη της δεν αποδεικνύει ότι ολοκληρώθηκαν αυτά τα βήματα.
Ποιοι γραπτοί όροι δίνονται και τι καταχωρίζεται στο ΕΡΓΑΝΗ;
Ο νόμος 25(Ι)/2023 απαιτεί να δοθούν γραπτές πληροφορίες για τους ουσιώδεις όρους. Μια πλήρης, υπογεγραμμένη σύμβαση μπορεί να καλύπτει την υποχρέωση, αλλά δεν είναι η μόνη επιτρεπτή μορφή: ουσιώδες είναι να παραδοθούν οι πληροφορίες με τρόπο που μπορεί να αποδειχθεί. Το άρθρο 11 περιγράφει τα απαιτούμενα στοιχεία και το άρθρο 12 ορίζει διαφορετικές προθεσμίες. Για κάθε πρόσληψη χρησιμοποιήστε κατάλογο ελέγχου με ημερομηνία παράδοσης και αντίγραφο του κειμένου που έλαβε ο εργαζόμενος. Νόμος 25(Ι)/2023, άρθρο 11 Νόμος 25(Ι)/2023, άρθρο 12
- Έως την έβδομη ημερολογιακή ημέρα: ταυτότητα των μερών, τόπος εργασίας και στοιχεία εργοδότη, θέση ή καθήκοντα, ημερομηνία έναρξης, διάρκεια σύμβασης ορισμένου χρόνου, τυχόν δοκιμαστική περίοδος, αμοιβή και συχνότητα πληρωμής, καθώς και βασικές ρυθμίσεις προβλέψιμου ή μεταβλητού ωραρίου.
- Εντός ενός μήνα: μεταξύ άλλων, δικαίωμα εκπαίδευσης, αμειβόμενη άδεια ή τρόπος υπολογισμού της, διαδικασία τερματισμού και προειδοποίηση, εφαρμοστέα συλλογική σύμβαση και φορέας στον οποίο καταβάλλονται οι εισφορές κοινωνικής ασφάλισης. Για προσωρινή απασχόληση ελέγξτε και το στοιχείο της επιχείρησης στην οποία παρέχεται εργασία.
Η καταχώριση των ουσιωδών όρων στο πληροφοριακό σύστημα ΕΡΓΑΝΗ, βάσει του άρθρου 11(6) και των σχετικών διαταγμάτων 455/2024 και 58/2025, είναι χωριστή από την παράδοση του εγγράφου στον εργαζόμενο. Το Υπουργείο Εργασίας ανακοίνωσε στις 9 Νοεμβρίου 2026 την έναρξη ποινικών διώξεων για εργοδότες που δεν συμμορφώθηκαν με την καταχώριση. Ελέγξτε τόσο την αρχική εγγραφή όσο και τη διαδικασία ενημέρωσης όταν αλλάζουν οι όροι. Υπουργείο Εργασίας, ανακοίνωση για ΕΡΓΑΝΗ, 9 Νοεμβρίου 2026
Η σύμβαση πρέπει να είναι συγκεκριμένη ως προς τον μεικτό μισθό, την ημερομηνία πληρωμής, τον τόπο, το ωράριο και τυχόν δοκιμαστική περίοδο. Εξετάστε χωριστά ρήτρες εμπιστευτικότητας και δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας. Ειδικά η μετασυμβατική απαγόρευση ανταγωνισμού δεν γίνεται έγκυρη απλώς επειδή είναι σύντομη ή γεωγραφικά περιορισμένη: το άρθρο 27 του περί Συμβάσεων Νόμου, Κεφ. 149, προβλέπει βασική ακυρότητα περιορισμού νόμιμου επαγγέλματος με περιορισμένες εξαιρέσεις για πώληση φήμης και εταιρικές σχέσεις. Περί Συμβάσεων Νόμος, Κεφ. 149, άρθρο 27
Πόσο είναι ο εθνικός κατώτατος μισθός το 2026;
Από την 1η Ιανουαρίου 2026, το εθνικό διάταγμα προβλέπει για καλυπτόμενη πλήρη απασχόληση €979 μεικτά τον μήνα πριν συμπληρωθούν έξι μήνες συνεχούς εργασίας στον ίδιο εργοδότη και €1.088 μεικτά μετά. Η αλλαγή κλιμακίου συνδέεται με τη συμπλήρωση υπηρεσίας· ο εργοδότης δεν πρέπει να περιμένει νέο συμβόλαιο για να ελέγξει τη μισθοδοσία. Για σύγκριση, τα ποσά του 2024–2025 ήταν €900 και €1.000, τα οποία δεν πρέπει να ανακυκλώνονται σε τρέχουσες προσφορές εργασίας. Τμήμα Εργασιακών Σχέσεων, εθνικός κατώτατος μισθός 2026
Το εθνικό διάταγμα εξαιρεί οικιακούς εργαζόμενους, εργαζόμενους στη γεωργία και κτηνοτροφία, ναυτικούς και εργαζόμενους που καλύπτονται από το ειδικό διάταγμα για την ξενοδοχειακή βιομηχανία. Η καθαριότητα και η ασφάλεια δεν πρέπει να θεωρούνται αυτομάτως εκτός του εθνικού κατώτατου. Ελέγξτε τη συγκεκριμένη εργασία και τυχόν υψηλότερη συμβατική ή συλλογική αμοιβή. Για μερική απασχόληση εφαρμόστε αναλογική σύγκριση με το σχετικό πλήρες ωράριο του κλάδου, όχι ένα αυθαίρετο ενιαίο εβδομαδιαίο πρότυπο.
Παράδειγμα: υπάλληλος πλήρους απασχόλησης αρχίζει στις 10 Φεβρουαρίου με €979. Η ομάδα μισθοδοσίας πρέπει να σημειώσει πότε συμπληρώνεται το εξάμηνο και να εφαρμόσει το €1.088 για το επόμενο καλυπτόμενο διάστημα. Αν ο εργοδότης έχει προϋπολογίσει €1.000 για ολόκληρο το έτος επειδή διάβασε παλαιότερο άρθρο, μετά τη συμπλήρωση του εξαμήνου θα προκύψει έλλειμμα. Ο ξεχωριστός οδηγός κατώτατου μισθού και μισθοδοσίας αναπτύσσει τον έλεγχο κλάδου, ωρών και αναδρομικών διορθώσεων.
Πόσο μπορεί να διαρκέσει η δοκιμαστική περίοδος;
Η δοκιμαστική περίοδος πρέπει να συμφωνηθεί και να γνωστοποιηθεί· δεν δημιουργείται αυτομάτως επειδή κάποιος είναι νέος εργαζόμενος. Ο συνήθης ανώτατος χρόνος υπό τον νόμο 25(Ι)/2023 είναι έξι μήνες. Σε σύμβαση ορισμένου χρόνου πρέπει επιπλέον να είναι ανάλογη με τη διάρκεια της σύμβασης και τη φύση των καθηκόντων. Υπάρχει στενή ειδική ρύθμιση για εκτελεστικούς αξιωματούχους, αλλά ένας εντυπωσιακός τίτλος θέσης από μόνος του δεν αρκεί για την εφαρμογή της.
Καταγράψτε την ημερομηνία έναρξης και λήξης, τους στόχους αξιολόγησης και την ενημέρωση του εργαζομένου. Η ανανέωση σύμβασης ορισμένου χρόνου για την ίδια θέση δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως τρόπος επανεκκίνησης της δοκιμής. Το όριο των 26 εβδομάδων στον νόμο περί τερματισμού είναι άλλο ζήτημα από το επιτρεπτό μήκος της δοκιμαστικής περιόδου. Επίσης, η δοκιμή δεν αίρει την προστασία από διακρίσεις ή άλλους αναγκαστικούς κανόνες. Δείτε τον αναλυτικό οδηγό για τη δοκιμαστική περίοδο πριν προσθέσετε ρήτρα ή λάβετε απόφαση τερματισμού. Νόμος 25(Ι)/2023, γραπτή ενημέρωση και δοκιμαστική περίοδος
Ποια όρια ισχύουν για εργασία, διαλείμματα και ανάπαυση;
Ο συνήθης κανόνας είναι μέσος όρος το πολύ 48 ωρών εβδομαδιαίως, περιλαμβανομένων υπερωριών, σε περίοδο αναφοράς τεσσάρων μηνών. Συλλογικές συμφωνίες μπορούν, υπό τις νόμιμες προϋποθέσεις, να επηρεάζουν την περίοδο αναφοράς έως δώδεκα μήνες. Κρατήστε ακριβή στοιχεία πραγματικών ωρών: ένα πρόγραμμα που γράφει 40 ώρες δεν αποδεικνύει συμμόρφωση αν στην πράξη γίνονται συστηματικές υπερωρίες. Περί Οργάνωσης του Χρόνου Εργασίας Νόμος 63(Ι)/2002, άρθρο 7
Ο εργαζόμενος δικαιούται τουλάχιστον έντεκα συνεχόμενες ώρες ημερήσιας ανάπαυσης ανά 24ωρο και τουλάχιστον 24 συνεχόμενες ώρες εβδομαδιαίας ανάπαυσης επιπλέον της ημερήσιας, δηλαδή κατ' αρχήν 35 συνεχόμενες ώρες. Αν η ημερήσια εργασία υπερβαίνει τις έξι ώρες, χρειάζεται διάλειμμα σύμφωνα με τους εφαρμοστέους κανόνες. Για νυκτερινή εργασία υπάρχουν πρόσθετοι περιορισμοί, με γενικό όριο οκτώ ωρών ανά 24ωρο και ελέγχους υγείας όπου απαιτούνται. Οι ειδικές αποκλίσεις πρέπει να τεκμηριώνονται και δεν είναι γενική άδεια για συνεχή εργασία χωρίς ανάπαυση.
Το άρθρο 7(4) επιτρέπει υπέρβαση του μέσου 48ωρου μόνο όταν ο εργαζόμενος συναινεί, δεν υφίσταται δυσμενή μεταχείριση επειδή αρνήθηκε, και ο εργοδότης τηρεί τις απαιτήσεις μητρώου και πρόσβασης της αρμόδιας αρχής. Ακόμη και έγκυρη συναίνεση δεν καταργεί αυτομάτως τους χωριστούς κανόνες ανάπαυσης. Η απλή πληρωμή υπερωριακής αμοιβής δεν αποτελεί εξαίρεση από το όριο. Ο οδηγός χρόνου εργασίας και ανάπαυσης αναλύει τι πρέπει να εμφανίζει το πρόγραμμα βαρδιών.
Ποιες άδειες και παροχές πρέπει να διακρίνει ο εργοδότης;
Η ελάχιστη ετήσια άδεια με απολαβές είναι 20 εργάσιμες ημέρες σε πενθήμερη και 24 σε εξαήμερη εβδομάδα, με εφαρμογή των κανόνων απόκτησης δικαιώματος. Δεν είναι το ίδιο πράγμα με τις δημόσιες αργίες: για το αν και πώς πληρώνεται μια αργία ελέγξτε σύμβαση, εφαρμοστέα συλλογική συμφωνία και ειδικό κλαδικό κανόνα. Δεν υπάρχει καθολικό νόμιμο δικαίωμα 14 πληρωμένων αργιών για κάθε εργαζόμενο ιδιωτικού τομέα. Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων, οδηγός ετήσιας άδειας Υπουργείο Εργασίας, όροι απασχόλησης και αργίες
Για το Κεντρικό Ταμείο Αδειών η εργοδοτική εισφορά αρχίζει στο 8% των σχετικών απολαβών για το νόμιμο ελάχιστο των 20 ή 24 ημερών και αυξάνει όταν παρέχεται μεγαλύτερη άδεια. Εργοδότης με ευνοϊκότερο σύστημα μπορεί να ζητήσει απαλλαγή από εισφορές στο Ταμείο, εφόσον πληροί τις νόμιμες προϋποθέσεις και ακολουθήσει τη διαδικασία· η απλή αναφορά άδειας σε συμβόλαιο δεν αρκεί. Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων, Ταμείο Αδειών και απαλλαγή
Η άδεια μητρότητας είναι 22 εβδομάδες για πρώτο ή δεύτερο παιδί και 26 για τρίτο ή επόμενο. Το επίδομα μητρότητας καταβάλλεται από την Κοινωνική Ασφάλιση υπό προϋποθέσεις και υπολογίζεται κατ' αρχήν στο 72% της ασφαλιστέας βάσης, με ενδεχόμενη προσαύξηση λόγω εξαρτωμένων. Η προστασία από απόλυση γενικά φθάνει έως πέντε μήνες μετά τη λήξη της άδειας μητρότητας, με τις εξαιρέσεις που προβλέπει ο νόμος. Πριν σχεδιάσετε αναδιοργάνωση ρόλου, καταγράψτε τις πραγματικές ημερομηνίες άδειας και εξετάστε τον ειδικό κανόνα. Υπηρεσία επιδόματος μητρότητας, συχνές ερωτήσεις Τμήμα Εργασίας, οδηγός προστασίας μητρότητας
Η άδεια πατρότητας διαρκεί δύο συνεχόμενες εβδομάδες μέσα στο σχετικό χρονικό παράθυρο από τη γέννηση ή υιοθεσία έως δύο εβδομάδες μετά το τέλος της άδειας μητρότητας. Δεν είναι ορθό να την περιγράφετε απλώς ως «εντός 16 εβδομάδων από τη γέννηση». Η γονική άδεια είναι γενικά 18 εβδομάδες ανά γονέα και ανά παιδί έως την ηλικία των 15 ετών. Το όριο ηλικίας φθάνει τα 21 έτη στις σχετικές περιπτώσεις αναπηρίας, ενώ για ορισμένους μονογονείς η διάρκεια άδειας φθάνει έως 23 εβδομάδες. Το επίδομα γονικής άδειας είναι χωριστό από τη συνολική άδεια και καλύπτει 8, 10, 12 ή 14 εβδομάδες ανάλογα με τη σειρά του παιδιού, εφόσον πληρούνται οι ασφαλιστικές προϋποθέσεις. Υπηρεσία επιδόματος πατρότητας, συχνές ερωτήσεις Υπουργείο Εργασίας, επίδομα γονικής άδειας
Για ασθένεια, το γενικό δίκαιο δεν καθορίζει καθολικό αριθμό ημερών μισθοδοτούμενης άδειας από τον εργοδότη: ελέγξτε σύμβαση και εφαρμοστέα συλλογική συμφωνία. Το επίδομα ασθενείας της Κοινωνικής Ασφάλισης αποτελεί ξεχωριστή παροχή, συνήθως από την τέταρτη ημέρα αν πληρούνται οι προϋποθέσεις. Κανονικά καταβάλλεται έως 156 εργάσιμες ημέρες ανά διακοπή εργασίας, με πιθανή παράταση και υπολογισμό βασικού και συμπληρωματικού μέρους· δεν είναι γενικά «60% όλου του μισθού». Υπάρχουν επίσης άδεια φροντιστή πέντε εργάσιμων ημερών και άδεια ανωτέρας βίας επτά ημερών ετησίως, γενικά χωρίς απολαβές. Τμήμα Εργασιακών Σχέσεων, άδεια ασθενείας Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων, επίδομα ασθενείας
Ποιες προθεσμίες προειδοποίησης ισχύουν υπό τον νόμο 24/1967;
Η ελάχιστη προειδοποίηση που οφείλει ο εργοδότης βασίζεται στη συνεχή υπηρεσία. Η κλίμακα είναι κατά κανόνα μηδέν πριν από 26 εβδομάδες, έπειτα 1 εβδομάδα στις 26–51, 2 στις 52–103, 4 στις 104–155, 5 στις 156–207, 6 στις 208–259, 7 στις 260–311 και 8 από 312 εβδομάδες. Για ξενοδοχεία και ορισμένες συναφείς δραστηριότητες μπορεί να ισχύει ειδικός κανόνας πριν από τις 26 εβδομάδες. Ελέγξτε επίσης εάν έγκυρος συμβατικός όρος απαιτεί μεγαλύτερη προειδοποίηση. Περί Τερματισμού Απασχολήσεως Νόμος 24/1967, άρθρο 9 Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων, επίσημος οδηγός τερματισμού
Η παραίτηση έχει διαφορετική νόμιμη κλίμακα: ο εργαζόμενος δίνει 1 εβδομάδα στις 26–51 εβδομάδες υπηρεσίας, 2 στις 52–259 και 3 από τις 260 εβδομάδες, με την επιφύλαξη έγκυρων ειδικών όρων. Μην αντιγράφετε την εργοδοτική κλίμακα σε αυτοματοποιημένο υπολογιστή παραίτησης. Ο εργοδότης μπορεί, όπου επιτρέπεται, να καταβάλει απολαβές αντί της εργασίας κατά την περίοδο προειδοποίησης. Η ειδοποίηση πρέπει να δοθεί εγγράφως και να αναφέρει με σαφήνεια την ημερομηνία τερματισμού. Νόμος 24/1967, άρθρα 9–10
Παράδειγμα: υπάλληλος με τρία χρόνια συνεχούς υπηρεσίας ανήκει στο εργοδοτικό κλιμάκιο 104–155 εβδομάδων και δικαιούται τουλάχιστον τέσσερις εβδομάδες προειδοποίηση. Αν ο ίδιος εργαζόμενος παραιτηθεί, η νόμιμη κλίμακα του άρθρου 10 είναι δύο εβδομάδες. Πριν στείλετε επιστολή, επιβεβαιώστε την ακριβή υπηρεσία, τυχόν συμβατική επιμήκυνση, υπόλοιπο άδειας και το αν υπάρχει προστατευόμενη περίσταση. Ο οδηγός προειδοποίησης και απολαβών αντί προειδοποίησης αναπτύσσει τις επιμέρους πράξεις.
Πότε είναι νόμιμος ο τερματισμός;
Μετά από 26 εβδομάδες συνεχούς υπηρεσίας ο νόμος 24/1967 παρέχει προστασία από άδικη απόλυση. Ο εργοδότης πρέπει να μπορεί να αποδείξει ότι ο πραγματικός λόγος εμπίπτει στο άρθρο 5 και ότι η διαδικασία που απαιτείται στις συγκεκριμένες περιστάσεις τηρήθηκε. Πιθανοί λόγοι περιλαμβάνουν ανεπαρκή απόδοση αφού δόθηκε δίκαιη ευκαιρία βελτίωσης, παράβαση καθηκόντων, σοβαρή ανάρμοστη συμπεριφορά, πραγματικό πλεονασμό, λήξη ορισμένου χρόνου ή άλλο νόμιμο γεγονός. Η σοβαρή παράβαση μπορεί να δικαιολογεί άμεσο τερματισμό χωρίς προειδοποίηση, αλλά απαιτεί ισχυρή τεκμηρίωση· ο χαρακτηρισμός «σοβαρή» σε επιστολή δεν αρκεί. Νόμος 24/1967, άρθρα 5–6
Η απόλυση για προστατευμένο λόγο, όπως εγκυμοσύνη ή μητρότητα, συμμετοχή σε συντεχνία, άσκηση νόμιμου δικαιώματος άδειας ή προστατευόμενη αναφορά, δεν θεραπεύεται με τυπική προειδοποίηση. Αν υπάρχουν παράπονα απόδοσης, καταγράψτε συγκεκριμένα περιστατικά, εξηγήστε τις προσδοκίες, δώστε ευκαιρία απάντησης όπου απαιτείται και εξετάστε κάθε δικαίωμα εκπροσώπησης από σύμβαση ή εφαρμοστέα συλλογική συμφωνία. Αποφύγετε επιστολή με γενικές διατυπώσεις που δεν συνδέονται με στοιχεία.
Το Δικαστήριο Εργατικών Διαφορών υπολογίζει τυχόν αποζημίωση άδικης απόλυσης με βάση τον νόμο και τα γεγονότα. Το όριο δύο ετών μισθών αφορά τη δικαιοδοσία αποζημίωσης του Δικαστηρίου, ενώ το νόμιμο ελάχιστο συνδέεται με την αποζημίωση πλεονασμού που θα αναλογούσε. Κανένα ποσό μέσα στο φάσμα αυτό δεν μπορεί να παρουσιαστεί ως «συνηθισμένη αποζημίωση» χωρίς αξιολόγηση της συγκεκριμένης υπόθεσης. Όταν η αξίωση υπερβαίνει τη χρηματική δικαιοδοσία, πρέπει να ελεγχθεί το σωστό δικαστήριο πριν καταχωρισθεί.
Πώς λειτουργεί ο πλεονασμός και ποιος πληρώνει;
Πλεονασμός υπάρχει όταν καταργείται πραγματικά η ανάγκη για τη θέση ή συντρέχει άλλος λόγος που αναγνωρίζει το άρθρο 18 του νόμου, όπως κλείσιμο δραστηριότητας, αναδιοργάνωση ή τεχνολογική αλλαγή. Δεν αρκεί να ονομαστεί μια απόλυση «πλεονασμός» όταν η ίδια θέση συνεχίζει χωρίς ουσιαστική αλλαγή. Ο εργοδότης πρέπει να τεκμηριώσει την επιχειρηματική αιτία, τα κριτήρια επιλογής και τυχόν δυνατότητα εναλλακτικής απασχόλησης. Όπου ισχύουν κανόνες ομαδικών απολύσεων, απαιτείται και η αντίστοιχη διαδικασία διαβούλευσης.
Ο εργαζόμενος δικαιούται νόμιμη αποζημίωση από το Ταμείο Πλεονάζοντος Προσωπικού εφόσον πληροί τις προϋποθέσεις, μεταξύ αυτών τουλάχιστον 104 εβδομάδες συνεχούς υπηρεσίας στον ίδιο εργοδότη, ηλικία μεταξύ 18 ετών και νόμιμης ηλικίας συνταξιοδότησης και πραγματικό πλεονασμό. Το Ταμείο χρηματοδοτείται από εργοδοτικές εισφορές, επί του παρόντος 1,2% των ασφαλιστέων απολαβών. Η κλίμακα μετρά εβδομάδες μισθού ανά έτος: δύο για τα πρώτα τέσσερα έτη, δυόμισι για τα έτη 5–10, τρεις για τα έτη 11–15, τρεισήμισι για τα έτη 16–20 και τέσσερις για τα επόμενα. Υπάρχει συνολικό νόμιμο ανώτατο 75,5 εβδομάδων. Για τον υπολογισμό από το Ταμείο, η ανώτατη εβδομαδιαία βάση είναι τετραπλάσιο των εβδομαδιαίων βασικών ασφαλιστέων απολαβών του σχετικού πίνακα, όχι το ανώτατο όριο ασφαλιστέων απολαβών που χρησιμοποιείται στις εισφορές. Νόμος 24/1967, άρθρα 17–18 και Τέταρτος Πίνακας
Ενημερώστε γραπτώς τον εργαζόμενο και ελέγξτε την υποχρέωση έγγραφης προειδοποίησης προς τον Υπουργό Εργασίας τουλάχιστον έναν μήνα πριν ο τερματισμός τεθεί σε ισχύ. Ο επιλέξιμος εργαζόμενος υποβάλλει την αίτηση ΥΚΑ 600 στο Ταμείο συνήθως εντός τριών μηνών από την απόλυση. Υπάρχουν περιορισμένες περιπτώσεις εκπρόθεσμης αίτησης, αλλά δεν αποτελούν ασφαλές σχέδιο. Η αποζημίωση από το Ταμείο είναι χωριστή από μισθό αντί προειδοποίησης, δεδουλευμένη άδεια ή τυχόν 13ο μισθό που οφείλεται από σύμβαση. Αν ο εργοδότης υποσχέθηκε υψηλότερη αποζημίωση, το άρθρο 17 κατά κανόνα επιβάλλει να πληρώσει τη διαφορά μετά τον συμψηφισμό με την παροχή Ταμείου, όχι δύο πλήρη ποσά. Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων, αίτηση πλεονασμού
Τι απαιτεί η ευρωπαϊκή Οδηγία για τη διαφάνεια αμοιβών;
Η Οδηγία (ΕΕ) 2023/970 έθεσε προθεσμία μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο την 7η Ιουνίου 2026. Η ημερομηνία έχει παρέλθει. Η Κύπρος δημοσίευσε προσχέδιο για διαβούλευση, όμως η δημοσίευση προσχεδίου δεν αποδεικνύει ότι οι συγκεκριμένες πρόνοιες τέθηκαν σε ισχύ. Οι ακόλουθες υποχρεώσεις αποτυπώνουν το ευρωπαϊκό κείμενο ή προτεινόμενη εφαρμογή· πριν τις αντιμετωπίσετε ως τρέχουσες κυπριακές υποχρεώσεις, επαληθεύστε τον τελικό δημοσιευμένο νόμο και τις ημερομηνίες έναρξης. Οδηγία (ΕΕ) 2023/970, άρθρο 34
Η Οδηγία προβλέπει ενημέρωση υποψηφίων για αρχική αμοιβή ή εύρος αμοιβής πριν από τη συνέντευξη και απαγόρευση ερωτήσεων για μισθολογικό ιστορικό. Προβλέπει επίσης δικαίωμα εργαζομένων να ζητήσουν πληροφορίες για την ατομική τους αμοιβή και τους μέσους όρους κατά φύλο για ίδια εργασία ή εργασία ίσης αξίας, με απάντηση εντός δύο μηνών. Τα κριτήρια αξιολόγησης ίσης αξίας πρέπει να είναι αντικειμενικά και ουδέτερα ως προς το φύλο, όπως δεξιότητες, προσπάθεια, ευθύνη και συνθήκες εργασίας. Το δημοσιευμένο κυπριακό σχέδιο αναφέρεται ρητά και στη στάθμιση κριτηρίων, κάτι που πρέπει να ελεγχθεί στο τελικό κείμενο.
Για υποβολή στοιχείων χάσματος αμοιβών, η πρώτη ευρωπαϊκή προθεσμία είναι η 7η Ιουνίου 2027 για εργοδότες με τουλάχιστον 250 εργαζομένους (ετήσια αναφορά) ή 150–249 (ανά τριετία). Οι εργοδότες με 100–149 εργαζομένους έχουν πρώτη ευρωπαϊκή προθεσμία την 7η Ιουνίου 2031 και στη συνέχεια ανά τριετία. Η εφαρμοστέα κυπριακή διαδικασία και έναρξη πρέπει να επιβεβαιωθούν. Η Οδηγία προβλέπει κοινή αξιολόγηση όταν υπάρχει αδικαιολόγητο χάσμα τουλάχιστον 5% σε κατηγορία εργαζομένων που δεν διορθώνεται εντός έξι μηνών. Προβλέπει ακόμη αποτελεσματικές αποζημιώσεις και κανόνες απόδειξης σε αξιώσεις μισθολογικής διάκρισης.
Πότε απαιτείται κανάλι αναφορών πληροφοριοδοτών;
Ο νόμος 6(Ι)/2022 προβλέπει εσωτερικό δίαυλο αναφορών κατά κανόνα για ιδιωτικές νομικές οντότητες με 50 ή περισσότερους εργαζομένους. Ορισμένες οντότητες σε εποπτευόμενους τομείς υπάγονται στην υποχρέωση ακόμη και με λιγότερο προσωπικό. Η κατηγορία δραστηριότητας, ο αριθμός εργαζομένων και η φύση της αναφοράς πρέπει να ελεγχθούν χωριστά. Νόμος 6(Ι)/2022, εσωτερικοί δίαυλοι αναφορών
Το κανάλι πρέπει να επιτρέπει ασφαλή γραπτή ή προφορική υποβολή και να προστατεύει την ταυτότητα του πληροφοριοδότη. Ο οργανισμός οφείλει να επιβεβαιώσει παραλαβή εντός επτά ημερών, να ορίσει αμερόληπτο πρόσωπο ή υπηρεσία παρακολούθησης και να δώσει ενημέρωση εντός τριών μηνών. Απαγορεύονται αντίποινα όπως απόλυση, υποβιβασμός, διάκριση, παρενόχληση ή στέρηση εκπαίδευσης. Ο νόμος καλύπτει ορισμένα πεδία ενωσιακού δικαίου, μεταξύ άλλων δημόσιες συμβάσεις, χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες, περιβάλλον, υγεία, προστασία καταναλωτή και δεδομένων.
Οι ποινικές κυρώσεις του νόμου αφορούν συγκεκριμένες πράξεις, όπως παρεμπόδιση αναφοράς, αντίποινα ή παράνομη αποκάλυψη ταυτότητας. Το αναφερόμενο ανώτατο πρόστιμο €30.000 δεν είναι αυτόματη ποινή για κάθε τυπική παράλειψη εσωτερικής διαδικασίας. Σχεδιάστε πολιτική που εξηγεί ποιος λαμβάνει αναφορές, πώς προστατεύονται έγγραφα και πώς αποτρέπονται συγκρούσεις συμφερόντων. Για τα λειτουργικά βήματα δείτε τον οδηγό εσωτερικού καναλιού αναφορών. Νόμος 6(Ι)/2022, αδικήματα και ποινές
Ποιο δικαστήριο εξετάζει τις εργασιακές διαφορές;
Το Δικαστήριο Εργατικών Διαφορών είναι το ειδικό δικαστήριο για σημαντικές κατηγορίες ατομικών εργασιακών αξιώσεων: άδικη απόλυση, δικαίωμα αποζημίωσης πλεονασμού και, εντός των νομοθετικών ορίων, συμβατικές αξιώσεις για δεδουλευμένους μισθούς, άδεια ή 13ο μισθό. Συγκροτείται με πρόεδρο ή δικαστή και δύο μέλη που εκπροσωπούν εργοδότες και εργαζομένους. Δεν πρέπει μια συμβατική αξίωση μισθού να οδηγείται μηχανικά στο Επαρχιακό Δικαστήριο χωρίς έλεγχο της ειδικής δικαιοδοσίας. Δικαστική Υπηρεσία, Δικαστήριο Εργατικών Διαφορών
Η προσφυγή για άδικη απόλυση πρέπει γενικά να καταχωρισθεί εντός 12 μηνών από τον τερματισμό. Η αίτηση στο Ταμείο Πλεονάζοντος Προσωπικού έχει χωριστή συνήθη προθεσμία τριών μηνών. Αν απορριφθεί η αίτηση από το Ταμείο, η επίσημη διαδικασία αναφέρει προσφυγή στο Δικαστήριο εντός εννέα μηνών από τη γνωστοποίηση της απόφασης. Μην συγχέετε αυτές τις τρεις αφετηρίες και προθεσμίες. Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων, προσφυγή μετά από απόφαση Ταμείου
Ορισμένες καταγγελίες ίσης μεταχείρισης μπορούν επίσης να τεθούν στον Επίτροπο Διοικήσεως, ανάλογα με τη φύση τους. Έφεση από το Δικαστήριο Εργατικών Διαφορών ασκείται στο Εφετείο επί νομικών σημείων, σύμφωνα με τον διαδικαστικό κανόνα 16(1). Η διάρκεια υπόθεσης εξαρτάται από το πινάκιο, τις μαρτυρίες και τη διαδικασία· δεν υπάρχει αξιόπιστος καθολικός χρόνος «12–18 μηνών» για κάθε εργοδοτική διαφορά. Ούτε το ανώτατο όριο δύο ετών μισθών προλέγει την πραγματική αποζημίωση. Διαδικαστικοί Κανονισμοί Δικαστηρίου Εργατικών Διαφορών, κανόνας 16(1)
Για στενότερα θέματα χρησιμοποιήστε τους ελληνικούς οδηγούς για γραπτούς όρους, χρόνο ανάπαυσης, γονική άδεια και διαδικασία πλεονασμού. Κάθε οδηγός αναλύει ένα ερώτημα σε μεγαλύτερο πρακτικό βάθος· η παρούσα σελίδα δίνει τον συνολικό χάρτη υποχρεώσεων εργοδότη.
Συχνές ερωτήσεις
Ποιος είναι ο κατώτατος μισθός στην Κύπρο το 2026;
Χρειάζεται υπογεγραμμένο συμβόλαιο εργασίας;
Πόση προειδοποίηση οφείλει να δώσει ο εργοδότης πριν την απόλυση;
Επιτρέπεται εβδομάδα άνω των 48 ωρών;
Πόση ετήσια άδεια δικαιούται ο εργαζόμενος;
Έχει τεθεί σε ισχύ κυπριακός νόμος για τη διαφάνεια αμοιβών;
Ποιος πληρώνει την αποζημίωση πλεονασμού;
Πού εκδικάζονται οι εργασιακές διαφορές στην Κύπρο;
Πότε χρειάζεται εσωτερικό κανάλι αναφορών;
Συντάχθηκε με υποστήριξη τεχνητής νοημοσύνης βάσει των συνδεδεμένων πρωτογενών πηγών. Δεν δηλώνεται ατομικός έλεγχος από επαγγελματία. Γενικές πληροφορίες, όχι νομική ή φορολογική συμβουλή. Συντακτική πολιτική
Χρειάζεστε εξατομικευμένη καθοδήγηση;
Ζητήστε δωρεάν συμβουλευτική συνάντηση. Η Zeno συντονίζει ανεξάρτητους δικηγόρους με άδεια στην Κύπρο και λογιστές με άδεια ΣΕΛΚ. Θα σας απαντήσουμε με προτεινόμενη ώρα επικοινωνίας.
Ζητήστε δωρεάν συνάντηση